تعدیل قرارداد پیمانکاری | تعریف، شرایط و انواع تعدیل از منظر قانون

تعدیل قرارداد پیمانکاری | تعریف، شرایط و انواع تعدیل از منظر قانون

تعدیل قرارداد پیمانکاری | تعریف، شرایط و انواع تعدیل از منظر قانون

25 آبان1398
تعدیل قرارداد پیمانکاری | تعریف، شرایط و انواع تعدیل از منظر قانون

 

شرایط تعدیل قرارداد پیمانکاری براساس شرایط عمومی پیمان

تعدیل قرارداد پیمانکاری موضوعات اساسی در قراردادها است. قانونگذاربه دلیل طولانی مدت بودن قراردادهای پیمانکاری و داشتن شرایط خاص که در شرایط عمومی پیمان و شرایط خصوصی پیمان بیان شده است و برای اینکه منافع پیمانکار در قرارداد حفظ شود در نظرگرفته شده است. تعدیل قرارداد پیمانکاری یکی از موارد پیش بینی شده در قراردادهای پیمانکاری دولتی است.
 

در این مقاله به موضوعات ذیل پرداخته شده است:
  • تعریف تعدیل قرارداد پیمانکاری
  • تعدیل قرارداد پیمانکاری در قراردادهای دولتی
  • تعلیق اجرای قرارداد
  • تعدیل به دلیل کاهش مبلغ گزاف در قرارداد پیمان
  • تعدیل به دلیل فزایش میزان تعهد طرف مقابل
  • انواع تعدیل قرارداد
  • اعتبارو منشاء تعدیل قرارداد پیمانکاری
  • شرط تعدیل قرارداد
  • تعدیل در مرحله اجرای قرارداد پیمان
  • تعدیل قرارداد پیمانکاری براساس قانونی
  • تعدیل قرارداد پیمانکاری قضایی
  • شرط  به کارگیری تعدیل قرارداد
  • مواد قانونی در مورد تعدیل پیمانکاری
  • ماده 28 شرایط عمومی پیمان در تعدیل قرارداد پیمان
  • نحوه محاسبه ضریب تعدیل قرارداد
  • روش محاسبه ضریب تعدیل قرارداد
  • مشاوره حقوقی پیمانکاری گروه حقوقی آساک
Modification of the contract

تعریف تعدیل قرارداد پیمانکاری

برای اینکه شرایطی که بدلیل تغییراتی که در شرایط اقتصادی برقرارداد تحمیل شده است، با قرارداد منطبق باشد از تعدیل قرارداد  استفاده میشود. تعدیل به معنی اینکه قرارداد قبلی بدلیل شرایط و اوضاع جدید اصلاح شود و تغییر کند. این تغییرات افزایش یا کاهش در قرارداد پیمانکاری باشد. تغییر دادن شرایط  با هدف انطباق قرارداد با خواست جدید طرفین پیمانکاری بدلیل ضرورت اقتصادی حاکم در تعدیل پیمانکاری یک یا چند شرط اضافه یا کم میشود. در بعضی شرایط مفاد قرارداد جایگزین یا اصلاح میشود.
 

تعدیل قرارداد پیمانکاری در قراردادهای دولتی

این قراردادها به دلیل حجم بالای پروژه، طولانی مدت هستند و مبلغ پیمان براساس ضوابط خاص دفترچه فهرست  قیمت پایه مصالح در تعدیل قرارداد منعقد میشود. اما درمرحله اجرای پروژه پیمانکاری، بهای مبلغ پیمان به دلیل تغییرات در وضع و شرایط اقتصادی و امور غیرقابل پیش بینی مانند تغییر قیمت ارز تغییر میکند.
Modification of the contract

تعلیق اجرای قرارداد پیمانکاری

زمانیکه وضع و شرایط اقتصادی حاکم بر تعدیل قرارداد پیمانکاری موقت و زودگذر است، قاضی میتواند اجرای تعهد  پیمانکاری را تا زمانیکه مانع رفع شود و اوضاع عادی شود، متوقف نماید. در این موارد قاضی اجرای  موضوع قرارداد را به تاخیر می اندازد تا پیمانکار دچار خسارت بدلیل تغییر شرایط موقت نشود.

تعدیل به دلیل کاهش مبلغ گزاف در قرارداد پیمان

برای اینکه خسارتی که به دلیل شرایط ناخواسته بوجود آمده است، برای پیمانکار جبران شود، کیفیت کار اجرای پروژه و مبلغ گزاف تعهد شده در پروژه تعدیل  میشود.

تعدیل به دلیل فزایش میزان تعهد طرف مقابل

در این مورد برای تعدیل قرارداد بهای کالا یا خدمات موضوع قرارداد افزایش می یابد و با افزایش مبلغ قرارداد، تعهد طرف مقابل کم میشود و تعدیل قرارداد پیمانکاری برقرار میشود. این نوع تعدیل قرارداد پیمانکاری بیشتر در قراردادهای اداری استفاده میشود.
تعدیل پیمانکاری

انواع تعدیل قرارداد پیمانکاری

 تعدیل میتواند بوسیله موارد ذیل انجام شود:

  • توافق دوطرف
  • تصمیم دادگاه
  • حکم قانون

اعتبار و منشاء تعدیل قرارداد پیمانکاری

اعتبار و منشا تعدیل قرارداد پیمانکاری شامل موارد ذیل است:

  • قراردادی
  • قانونی
  • قضایی

شرط تعدیل قرارداد پیمانکاری

بعضی اوقات دوطرف در قرارداد شرایطی را قید میکنند، که در صورت بوجود آمدن شرایط و اوضاع غیرقابل پیش بینی ،قرارداد به هم میخورد و تعهدات از اساس تغییر میکند. شخصی که در این تغییرات ضرر میکند، میتواند به تعدیل قرارداد استناد کند. شروط تعدیل قرارداد، شامل تغییر قیمت قرارداد بدلیل تغییر در ارزش دلار یا پول می باشد.
Modification of the contract


تعدیل در مرحله اجرای قرارداد پیمان

طرفین قرارداد به جز شروط تعدیل کننده که در قرارداد قید میشود، در مرحله اجرای قرارداد به دلیل حوادث پیش بینی نشده با یکدیگر توافق میکنند از کیفیت کار و میزان تعهد کم کنند، یا قیمت کالا و خدمات را افزایش دهد. دراین مرحله قرارداد تکمیلی و اصلاحی بین طرفین منعقد میشود.
 

تعدیل قرارداد پیمانکاری براساس قانونی

قانونگذار مجاز نیست مفاد قراردادهای خصوصی را تغییر دهد، در مواردی برای تامین منافع طرفین و برای جبران خسارت به زیان دیده، به دلیل شرایط غیرقابل پیش بینی قرارداد تعدیل میشود. قانونگذار به دلایل اجتماعی و برای جلوگیری از هرج و مرج در جامعه برخی از قراردادهای پیمانکاری را تعدیل و بر اساس اوضاع و شرایط حاکم  را اصلاح یا تکمیل میکند. به این نوع تعدیل مستقیم قرارداد میگویند. در قراردادهای دولتی به دلیل طولانی بودن مدت قرارداد و منعقد شدن براساس فهرست بهای پایه، از این نوع تعدیل پیمانکاری استفاده میشود.
 

تعدیل قرارداد پیمانکاری قضایی

هرگاه قاضی براساس شرطی که در ضمن عقد قرارداد ایچاد شده است، برای جلوگیری از بی عدالتی و ضرر به طرفین تعدیل براساس شرایط موجود میسازد. تعدیل قرارداد قضایی در قانون ایران قابل پذیرش نیست ، زیرا صلاحیت تغییر با قانونگذار است نه با قاضی.
 

شرط به کارگیری تعدیل قرارداد پیمانکاری

  • مدت دار و طولانی بودن قرارداد پیمانکاری
  • حادثه غیرقابل پیش بینی که باعث شود قرارداد انجام نشود.
  • حادثه غیرقابل پیش بینی عمومی باشد و توسط شخص بوجود نیامده باشد.
  • حادثه غیرقابل پیش بینی بدلیل نتیجه عمل طرفین قرارداد بوجود نیامده باشد.
  • حادثه غیرقابل پیش بینی در زمانی که قرارداد منعقد میشود، قابل پیش بینی نباشد.
 

مواد قانونی در مورد تعدیل  قرارداد پیمانکاری

 
ماده 29 شرایط عمومی پیمان

-گاهی در مرحله اجرای موضوع قرارداد، مقادیری که در فهرست قیمت و مقادیر پیمان در قرارداد قید شده است، تغییر کند. مهندس مشاور تغییر مقادیر را حساب میکند. بعد از تصویب کارفرما  مقادیر تغییر یافته توسط مهندس مشاور به پیمانکار ابلاغ میشود. پیمانکار وظیفه دارد انجام کار را براساس تغییرات مقادیر کار پیمان به شرطی که از موارد ذیل بیشتر نباشد انجام دهد:

-جمع مبلغ افزایش مقدار و مبلغ کار با قیمت جدید نباید از 25 درصد مبلغ اولیه پیمان در تعدیل قرارداد بیشتر باشد. اگر نرخ پیمان، مبنای تعدیل پیمان باشد، افزایش مبلغ پیمان با قیمت جدید براساس قیمت جدید به نرخ پیمان تبدیل میشود. جمع مبلغی که از مبلغ پیمان قرارداد کم یا حذف میشود، نباید از 25 درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر باشد.
 

ماده 28 شرایط عمومی پیمان در تعدیل قرارداد پیمان

-اگر قسمتی از کار براساس بند ج ماده 28 شرایط عمومی پیمان حذف شود، برای اینکه میزان افزایش یا کاهش مقادیر را براساس بند 1 و 2 مبلغ اولیه پیمان بعد از کسر مبلغ کارهایی که حذف شد، ملاک تعدیل قرار میگیرد.

-براساس بند( الف -1 و الف -2) این  ماده افزایش یا کاهش مقدار کار بوسیله مهندس مشاور انجام میشود. اما اضافه بر آن مقدار به وسیله کارفرما اجرا میشود.

-اگر کار تکمیل و صورت وضعیت قطعی تصویب شود و مقدار کار از طرف کارفرما کم نشود، در این مورد نرخ پیمان، ملاک تعدیل قرار میگیرد.

-اگر در اجرای پیمان، کارهایی به پیمانکار ابلاغ شود، که قابل پیش بینی از قبل نبود، پیمانکار باید قیمت پیشنهادی خود را به مهندس مشاور تحویل دهد و به تصویب کارفرما برسد. قیمت جدید براساس هزینه اجرای کار در محل اجرا حساب میشود.ضریب هزینه بالا سری پیمان به قیمت جدید اعمال میگردد.

-اگر قرارداد پیمان براساس فهرست بهای واحد پایه منعقد شود، قیمت جدید براساس قیمت پایه تعیین میشود.

-جمع  بهای قیمت جدید براساس سقف تعیین شده در بند الف از10 درصد مبلغ اولیه پیمان نباید بیشتر باشد.

- تعدیل نرخ پیمان براساس شرایط پیش بینی شرایط  خصوصی پیمان است .
تعدیل قراردادهای پیمانکاری


نحوه محاسبه ضریب تعدیل قرارداد پیمانکاری

میزان کارکرد تعدیل‌ قرارداد پیمان برابر است با:

(کارکرد  ضریب تعدیل) + کارکرد= کارکرد تعدیل‌شده (مبلغ نهایی پس از تعدیل)

کارکرد هر دوره با شاخصهای دوره متناسب است، به عبارتی نسبت کارکرد تعدیل‌شده به کارکرد، با نسبت شاخص دوره کارکرد به شاخص مبنا متناسب است. بنابراین می توان این نسبت را جایگزین رابطه بالا کرد. در نتیجه ضریب تعدیل اینگونه محاسبه میشود: شاخص دوره کارکرد بر شاخص مبنای پیمان تقسیم و عدد به دست آمده از عدد یک کم میشود. حاصل به دست آمده در 95% ضرب و حاصل ضریب تعدیل قرارداد پیمان است.

روش محاسبه ضریب تعدیل قرارداد پیمانکاری

در رابطه بالا ضریب 0.95 بر اساس مفاد بخشنامه شماره 173071/101 به تاریخ 15/09/1382 می تواند مقادیر دیگر داشته باشد. بسته به شرایط مختلف این مقدار برابر است با:

-در پیمان هایی که در مدت اولیه‌ی پیمان، یعنی مدت درج‌ شده در قرارداد (در زمان عقد قرارداد)، به اتمام برسند و تحویل موقت شوند، عدد 0.95 در رابطه بالا برابر 1 در نظر گرفته می شود. به عبارت دیگر، در پروژه‌ای که تأخیر نداشته باشد ضریب فوق، 1 می باشد.

-در پیمان هایی که عملیات اجرایی پروژه در مدت پیمان (یعنی زمان اولیه پیمان به‌ اضافه تأخیرهای مجاز) به اتمام رسیده است و تحویل موقت داده شده است، عدد 0.95 در رابطه بالا برابر 0.975 در نظر گرفته می شود.
تعدیل قرارداد پیمانکاری


مشاوره حقوقی پیمانکاری گروه حقوقی آساک

با توجه به اهمیت قراردادهای پیمانکاری و افزایش دعاوی پیمانکاری در مراجع قضایی، دپارتمان مشارکت و پیمانکاری در گروه حقوقی آساک تشکیل شده است که به صورت تخصصی به دعاوی پیمانکاری و قراردادهای پیمانکاری پرداخته است. بهتر است قبل از هر اقدام در تهیه و تنظیم قراردادهای پیمانکاری و مطرح نمودن دعاوی پیمانکاری با وکیل امور پیمانکاری آساک مشورت نمائید. سئوالات و مشکلات حقوقی خود در مورد قرارداد پیمانکاری، دعاوی پیمانکاری، تعلیق پیمان، فسخ پیمان ، تعدیل قرارداد پیمان را با مشاور حقوقی آساک مطرح نمائید.

مشاوره حقوقی: 09023589119
 
www.asaklaw.com

https://t.me/asaklaw
  تلگرام گروه حقوقی آساک

https://www.instagram.com/asaklaw_/?hl=en  اینستاگرام 

نظرات
4.4 /5 20 5 1
ارسال نظر
تماس بگیرید